فین تک چیست و چه کاربردهایی دارد؟

تاریخ انتشار: سه شنبه ۱۳۹۹/۰۶/۱۱

فین‌تک یا فناوری مالی به معنای استفاده از فناوری در ارائه خدمات مالی است. فین‌تک در حقیقت به شرکت‌هایی ارجاع می‌شود که با استفاده از فناوری‌های نوآورانه خدمات مالی را به نحوی کارآمدتر به مشتریان و کسب و کارهای مختلف ارئه می‌دهند. 



فین‌تک یا فناوری مالی باعث تغییرات قابل توجه در حوزه نقل و انتقالات مالی در مقایسه با گذشته شده است. فرقی ندارد که یک قهوه از کافی شاپ خریداری کنید یا امور مالی خود را مدیریت کنید، در هر حال فین‌تک قابل استفاده است. 

فین‌تک از بسیاری از جدیدترین پیشرفت‌های تکنولوژی از اپ‌های پرداخت گرفته تا اپ‌های مدیریت مالی یا حتی اپ‌های ارز دیجیتال استفاده می‌کند. ترکیب آخرین پیشرفت‌های فناوری با خدمات یا اپلیکیشن‌های مالی در فین‌تک به کسب و کارها به ویژه استارتاپ‌ها کمک می‌کند تا خدمال مالی را به نحوی مطلوب‌تر نسبت به گذشته به شرکت‌ها و افراد ارائه دهند. اینکه حقیقتاً فین‌تک چه معنایی دارد و چه کاربردهایی دارد یا در چه حوزه‌هایی استفاده می‌شود از جمله موضوعاتی هستند که در ادامه به آن پرداخته شده است. 


فین‌تک چیست؟ 

فین‌تک یا (Fintech) برگرفته از دو کلمه Financial به معنای مالی و Technology به معنای فناوری است که در حقیقت برای شرح عبارت فناوری مالی به کار می‌رود. صنعت فین‌تک شامل تمامی انواع فناوری در خدمات مالی از کسب و کارها گرفته تا مصرف‌کنندگان را می‌شود. فین‌تک به عبارت بهتر یک شرکت است که خدمات مالی را از طریق یک نرم‌افزار یا فناوری دیگری ارائه می‌دهد، از جمله می‌توان به اپ‌های پرداخت همراه تا ارزهای دیجیتال اشاره کرد. 

به طور کلی فین‌تک با استفاده از اینترنت، خدمات موبایل، فناوری نرم‌افزاری یا خدمات ابری، خدمات مالی را انجام می‌دهد یا به خدمات مالی متصل می‌شود. بسیاری از محصولات فین‌تک برای اتصال امور مالی مصرف‌کنندگان به فناوری و برای راحتی مصرف‌کننده طراحی شده است، البته فراموش نکنید که واژه فین‌تک برای فناوری‌های تجارت با تجارت (B2B) نیز به کار می‌رود. 

امروزه با روی کار آمدن بیشمار اپلیکیشن، استفاده از فین‌تک به سرعت رو به رشد است و به نحوی قابل توجه شیوه دسترسی مصرف‌کنندگان به مسائل مالی را تغییر داده است. از اپ‌های پرداخت همراه تا اپ‌های پرداخت بیمه، همه این اپلیکیشن‌ها یا به عبارت بهتر فین‌تک در صنایع مالی و بانکداری سنتی اختلالی بزرگ ایجاد کرده است و تهدیدی برای بانک‌های سنتی و موسسات مالی به شمار می‌روند که در دنیای غیر آنلاین فعالیت دارند. 

در ابتدا واژه فین‌تک به تکنولوژی نسبت داده شد که برای سیستم‌های back-end بانک‌ها یا سایر موسسات مالی به کار می‌رفت، اما به تدریج پیشرفت کرد و به حدی رسید که مجموعه گسترده‌ای از اپلیکیشن‌هایی که بر مصرف‌کننده متمرکز هستند را تحت پوشش قرار داد. اکنون و در سال 2020 از طریق این تکنولوژی و اغلب از طریق گوشی هوشمند تلفن همراه می‌توان وجوه مالی را مدیریت کرد، تجارت سهام انجام داد، هزینه سفارش غذا یا کرایه تاکسی را پرداخت کرد یا امور بیمه‌ای را مدیریت کرد. 

ابزاری که توسط فین‌تک ارائه شده‌اند روش‌هایی که بسیاری از مصرف‌کنندگان مسائل مالی خود را ردیابی و مدیریت می‌کنند را تغییر داده است و انجام امور مالی را برای آن‌ها تسهیل نموده است. تحقیقات نشان می‌دهد مردم برای انجام امور مالی خود از یک تا سه اپلیکیشن استفاده می‌کنند. به همین دلیل بسیاری از سرمایه‌گذاران در سرتاسر جهان به این حوزه وارد شده‌اند و در آینده نیز این روند سرمایه‌گذاری در حوزه فین‌تک افزایش خواهد یافت. 

بسیاری از ممکن است دسترسی به حساب بانکی خود نداشته باشند یا به طور کلی حساب بانکی نداشته باشند، فین‌تک یک گزینه سریع برای بهره‌مندی از خدمات مالی بدون نیاز به مراجعه به بانک است. مصرف‌کنندگان به کمک فین‌تک می‌توانند از طریق تکنولوژی‌های ساده به طور مستقیم به جریان‌های مالی خود دسترسی داشته باشند. 


کاربردهای مهم فین‌تک 

یکی از کاربردهای مشهور فین‌تک مدیریت مالی است، اما آیا می‌دانید فین‌تک علاوه بر مدیریت مالی چه کاربردهای دیگری دارد؟ در ادامه برخی از کاربردهای مهم فین‌تک معرفی شده است. 


  • پلتفرم‌های سرمایه‌گذاری جمعی (Crowdfunding)

کاربران اینترنت و اپلیکیشن‌ها به کمک پلتفرم‌های سرمایه‌گذاری جمعی می‌توانند مبلغ پول مورد نظر خود را برای سایر کاربران ارسال کرده یا دریافت کنند و اجازه می‌دهند افراد یا شرکت‌ها از طریق سرمایه‌گذاری اشخاص متعدد بتوانند ایده‌های خود را عملی کنند. شرکت‌های سرمایه‌گذاری جمعی یکی از کاربردهای فین‌تک در حوزه‌ای غیر از بانکداری است. 

 این ایده بیشتر از صندوق‌های قرض‌الحسنه خانگی گرفته شده است که از گذشته تا به حال وام بدون بهره به افرد عضو در صندوق می‌دهند. به عبارت بهتر به جای مراجعه به یک بانک و تقاضای وام، فرد یا شرکت با مراجعه مستقیم به سرمایه‌گذارها از طریق این پلتفرم برای پروژه یا شرکت خود حامی مالی پیدا کند. 


  • بلاک چین و رمز ارزها 

کریپتوکارنسی (یا رمز ارزها یا ارز دیجیتال) و بلاک چین از مثال‌های بارز استفاده از فین‌تک است. صرافی‌های رمز ارز یا ارز دیجیتال مانند کوین‌بیس (Coinbase) و جمینی (Gemini)، به کاربران امکان می‌دهد تا رمز ارزهایی نظیر بیت کوین یا لایت کوین را خرید و فروش نمایند. 

به علاوه فین‌تک امکان انجام خدمات بلاک چین را نیز فراهم می‌آورد و با حفظ داده‌های اصلی روی بلاک چین به کاهش کلاه‌برداری‌ها کمک می‌کند. البته شاید رمز ارز و بلاک چین به نوعی از کاربردهای بحث‌برانگیز فین‌تک باشد، اما این دو در حال حاضر بخش جدایی‌ناپذیر از سرمایه‌گذاری جهانی طی سال‌های اخیر بوده‌اند. 


  • پرداخت‌های همراه 

به نظر می‌رسد امروزه هر فردی که از یک گوشی هوشمند تلفن همراه استفاده می‌کند از انواع پرداخت‌های همراه استفاده می‌کند. در حقیقت سالانه هزاران میلیارد تراکنش مالی از طریق این اپ‌های پرداخت همراه انجام می‌شود. 

با توجه به پیشرفت روز افزون تکنولوژی، بسیاری از شرکت‌ها در سال‌های اخیر تصمیم گرفته‌اند که امکان پرداخت آنلاین از طریق اپ‌های پرداخت را برای مشتریان ایجاد کنند. بسیاری از شرکت‌های مشهور در جهان همچون اپل و علی بابا سال‌هاست که به پرداخت همراه را به کاربران خود ارائه می‌دهند. در ایران نیز امروزه بسیاری از شرکت‌ها با استفاده از اپ‌های ایرانی امکان پرداخت همراه را برای کاربران ایرانی فراهم آورده‌اند. 


  • بیمه 

فین‌تک حتی امروزه صنعت بیمه را هم با تغییر و تحولی بزرگ مواجه کرده است. در حقیقت اینشورتک تمامی حوزه‌های بیمه از بیمه خودرو گرفته تا بیمه حوادث، عمر و مسافرتی را تحت پوشش قرار می‌دهد. استارتاپ‌های اینشورتک به نحوی روز افزون در حال توسعه هستند و افرادی زیادی تمایل به سرمایه‌گذاری در این حوزه هستند. 


  • اپ‌های داد و ستد سهام و مشاوره روبو

مشاوره روبو در واقع پلتفرم‌های دیجیتال هستند که خدمات خودکار برنامه‌ریزی مالی را با حداقل نظارت انسان ارائه می‌دهند. این مشاوران روبو بخش مدیریت دارایی را به طور کلی متحول کرده‌اند، این پلتفرم‌ها بر مبنای یک الگوریتم توصیه‌هایی درباره دارایی و مدیریت پورتفوی ارائه می‌دهند که باعث افزایش راندمان و کاهش هزینه‌ها می‌شود. 

با توجه به اینکه فناوری‌های پیشرفته می‌توانند گزینه‌های متفاوتی از پورتفوی را به صورت 24 ساعته و در هفت روز هفته آنالیز کنند، بسیاری از موسسات مالی امروزه خدمات مشاوره روبو را به مشتریان ارائه می‌دهند. 

از طرف دیگر یکی از مشهورترین و بزرگترین نوآوری‌ها در حوزه فین‌تک مربوط به توسعه اپ‌های داد و ستد سهام است. تا قبل از روی کار آمدن این فناوری، سرمایه‌گذارها مجبور بودند به صورت مستقیم به مرکز بورس اوراق بهادار رفته و امور تجاری خود را انجام دهند، امروز اما می‌توانند با استفاده از گوشی هوشمند خود از هر گوشه دنیا که باشند خرید و فروش سهام را انجام دهند. 


  • اپ‌های تعیین بودجه یا مدیریت مالی

یکی از اپ‌های پرطرفدار فین‌تک در جهان، اپ‌های تعیین بودجه است که طی سال‌های اخیر از شهرت بیشتری هم برخوردار شده است. سابق بر این افراد مجبور بودند شخصاً بودجه مورد نیاز را تعیین کرده، چک‌ها را جمع‌آوری کنند، یا صفحات اکسل را بررسی کنند تا بتوانند در نهایت امور مالی خود را پیگیری کنند. پس از ظهور فین‌تک و توسعه اپ‌های خدمات مالی، امروزه می‌توان به راحتی و با راندمان بالا، میزان دقیق درآمد خود را پیگیری کرد، هزینه‌ها و مخارج را محاسبه کرد و بودجه مورد نیاز برای اتمام یک پروژه را به طور مثال تعیین نمود. اپ‌های تعیین بودجه که به عنوان اپ‌های مدیریت مالی نیز شهرت دارند به فرد کمک می‌کنند تا درآمد، پرداخت‌های ماهانه، خرج و مخارج و سایر امور مالی خود را تنها از طریق یک اپ و بر روی یک دستگاه پیگیری کنند. 


  • فین‌تک و سهام 

امروزی بسیاری از شرکت‌های فین‌تک در جهان در بورس وارد می‌شوند، این حوزه علیرغم جدید و تازه کار بودن بسیار هیجان‌انگیز است. به طور مثال می‌توان به شرکت علی بابا اشاره کرد که یکی از بزرگترین سهام‌داران این حوزه به شمار می‌رود. علی بابا سال‌هاست که بسیار بالاتر از رقبای خود در عرصه تجارت دیجیتال حضور دارد. 


کاربران فین‌تک

اگرچه بسیاری از ما روزانه از یک اپ پرداخت همراه یا اپ مدیریت مالی در روز گوشی تلفن همراه خود استفاده می‌کنیم، اما سایر کاربران فین‌تک کدام گروه هستند؟ 


تجارت با تجارت (B2B)

منظور از B2B، کسب و کاری است که طرف معامله او کسب و کار دیگری است و وقتی اتفاق می‌افتد که به طور مثال یک کسب و کار برای توسعه پروژه یا فرایند تولید خود نیاز به تأمین مالی یا استفاده از خدمات یک شرکت دیگر دارد. 

قبل از اینکه فین‌تک به دنیای خدمات مالی معرفی شود، بسیاری از شرکت‌ها باید برای اخذ وام و تأمین مالی خود به بانک‌ها مراجعه می‌کردند. اما با ظهور فین‌تک، امروزه بسیاری از شرکت‌ها می‌توانند به راحتی و تنها از طریق اپ‌های روی گوشی هوشمند تلفن همراه خود وام گرفته، منابع مالی مورد نیاز خود را از طریق سرمایه‌گذارهای علاقه‌مند جذب کنند و سایر امور مالی خود را انجام دهند. 

به علاوه پلتفرم‌های مبتنی بر کلود و حتی خدمات مدیریت ارتباط با مشتری به ارائه خدمات B2B می‌پردازند که به شرکت‌ها اجازه می‌دهد از طریق ارتباط با داده‌های مالی خدمات خویش را بهبود بخشند. 


تجارت با مشتری (B2C)

فین‌تک دارای بیشمار اپلیکیشن B2C است. اپ‌های پرداخت به مشتریان اجازه می‌دهند تا وجه مورد نظر خود را از طریق اینترنت پرداخت کنند و اپ‌های مدیریت مالی به مشتریان اجازه می‌دهد تا امور مالی و هزینه و مخارج مشتری را مدیریت کند. بسیاری از بانک‌ها با تمرکز بر اپلیکیشن‌های B2C تلاش می‌کنند تا خدمات بهتری را در اختیار مشتریان خود قرار دهند. 

در دنیای فین‌تک هر روزه شاهد نوآوری‌ها و ظهور استارتاپ‌های جدید هستیم و پویایی این حوزه در آینده نیز ادامه خواهد یافت. بسیاری از شرکت‌های کوچک با یکدیگر ادغام می‌شوند و به کمک فین‌تک مجموعه موفق‌تری را نسبت به قبل تشکیل می‌دهند. استارتاپ‌ها با استفاده از این فناوری و ارائه خدمات بهتر به مشتریان ارزش کسب و کار خود را روز به روز افزایش می‌دهند. 

با توجه به پیشرفت گسترده هوش مصنوعی در آینده، پیش‌بینی می‌شود روند رو به رشد ظهور شرکت‌های فین‌تک همچنان ادامه یابد و حوزه‌های دیگر کسب و کار که تا به امروز دچار تغییر و تحول نشده‌اند و هنوز به صورت سنتی اداره می‌شوند نیز مطمئناً به زودی فین‌تک را تجربه خواهند کرد.