هر آنچه باید درباره سلامت دیجیتال بدانید

تاریخ انتشار: سه شنبه ۱۳۹۹/۰۶/۱۸


امروزه تکنولوژی نقشی حیاتی در تمامی حوزه‌ها و صنایع در سرتاسر جهان ایفا می‌کند.،تکنولوژی بسیاری از مشکلات مهم زندگی انسان را حل کرده است و این روند همچنان رو به رشد است. در حال حاضر تکنولوژی در صنعت درمان و سلامت نیز بسیار تأثیرگذار است. 

شاید تا همین چند سال کمتر کسی فکر می‌کرد که تکنولوژی تا این اندازه وارد حوزه درمان و سلامت شود. اما این یک واقعیت است که امروزه تکنولوژی از سامانه‌های درمان از راه دور گرفته تا خدمات تشخیص بیماری با استفاده از هوش مصنوعی تغییری چشمگیر در حوزه درمان و سلامت ایجاد کرده است. 
اپلیکیشن‌های سلامت دیجیتال تقریباً در تمامی نقاط جهان در دسترس مردم هستند و به آن‌ها کمک می‌کنند تا وضعیت سلامت خویش را مدیریت کنند. سلامت دیجیتال باعث می‌شود مراقبت و پیگیری روند درمان بیماران از خارج از محیط بیمارستان‌ها و کلینیک‌ها فراهم شود. این مسئله به ویژه برای افراد مسن و افرادی که در مناطق دور افتاده زندگی می‌کنند از اهمیت بالایی برخوردار است. راهکارهای سلامت دیجیتال، همچون سامانه آموزش، پیگیری و پایش بیمار بهزی، در آینده نزدیک بازیگران اصلی بازار درمان و سلامت خواهند بود. 

سلامت دیجیتال چیست
اگرچه سلامت دیجیتال دارای مفهوم ساده‌ای و به معنای استفاده از تکنولوژی برای بهبود سطح سلامت و رفاه افراد است. اما از طرفی یک بخش وسیع و رو به رشد به شمار می‌رود. سلامت دیجیتال شامل مولفه‌های بسیاری است، از گجت‌های پوشیدنی و سنسوررهای خوراکی یا قابل هضم گرفته تا اپ‌های سلامت همراه، وب‌سایت‌های پیگیری و پایش بیمار و ربات‌های مراقب از جمله تکنولوژی‌های به روز و موثر در حوزه درمان هستند. تکنولوژی تغییری شگرف سرتاسر جهان به وجود آورده است که بخش درمان نیز از این روند مستثنی نیست.  
با توجه به توسعه اینترنت و نفوذ بیشتر خدمات 4G در کل کشور و افزایش میزان استفاده از موبایل و گوشی‌های هوشمند انتظار می‌رود سلامت دیجیتال در آینده با رشد سریع و گسترده‌تری مواجه شود. شبکه‌های آنلاین یکی از کانال‌های ارتباطی فوق‌العاده برای بیمار و پزشک است. امروزه بسیاری از افراد می‌توانند از طریق آنلاین با کارشناسان حوزه درمان و سلامت ارتباط برقرار کنند و راهنمایی‌های لازم برای مشکلات فیزیکی و درمانی خود را به‌دست آورند. 
بر اساس یک پژوهش جهانی، اکثریت پزشکان ترجیح می‌دهند شرح دقیق بیمار را به صورت آنلاین دریافت کنند. به علاوه امروزه بیش از 64 درصد از ارتباطات بین بیمار-پزشک از طریق ابزار دیجیتال انجام می‌شود. به طور مثال شاید جالب باشد که بدانید پزشکان در تمامی کشورهای پیشرفته از امریکا و اروپا گرفته تا چین و همین ایران خودمان ترجیح می‌دهند از طریق آنلاین و دستگاه‌های هوشمند روند درمان بیماران خود را مدیریت کنند. 
چرا سلامت دیجیتال برای صنعت درمان و سلامت اهمیت دارد، صنعت درمان و سلامت اهداف متنوع و پیچیده‌ای دارد، پیشگیری از بیماری، کمک به نظارت وضعیت بیماران و مدیریت بیماری‌های مزمن، کاهش هزینه‌های درمان و مراقبت از بیمار و ارائه درمانی مطابق با نیازهای اختصاصی بیمار از جمله مهمترین اهداف به شمار می‌روند. 
یکی از جذابیت‌های حوزه درمان و سلامت این است که اهداف مد نظر این حوزه هم به نفع بیمار و هم به نفع ارائه‌دهنده خدمات درمانی است. امروزه به کمک سلامت دیجیتال دستیابی به اهداف این صنعت ساده‌تر شده است. سلامت دیجیتال با جمع‌آوری اطلاعات و شرح حال دقیق‌تر بیمار از فشار خون گرفته تا میزان فعالیت بدنی کمک می‌کند افراد سبک زندگی خود را بهبود بخشند و در نتیجه برای مدت زمان طولانی‌تری سلامت خود را حفظ کنند، ضمن اینکه به تعداد ویزیت‌های کمتری هم نیاز خواهند داشت. 
ابزارهای سلامت دیجیتال همچنین به شناسایی بیماری‌ها یا وخامت بیماری‌های موجود کمک می‌کنند. سامانه‌های آنلاین به پزشکان کمک می‌کنند تا در هر مرحله از درمان از وضعیت بیمار مطلع شوند، باعث می‌شوند طول دوره بیماری کوتاه‌تر شود یا به تشخیص علائم بیماری قبل از وقوع کمک می‌کنند. سامانه‌های سلامت دیجیتال نه تنها به بهبود کیفیت زندگی کمک می‌کنند، بلکه هزینه مراقبت‌های درمانی را کاهش می‌دهند. 
سلامت دیجیتال به این صنعت کمک می‌کند تا به اهداف پیچیده و متنوع خود دست یابد. این سامانه‌های دیجیتال از یک طرف به بیماران کمک می‌کند تا سطح سلامت خود را افزایش داده و حفظ کنند، از طرف دیگر به پزشکان و مراکز درمانی کمک می‌کنند تا روند درمان بیماران را بهتر و کارآمدتر مدیریت و پایش کنند. 

چگونه تکنولوژی جریان بازی را تغییر می‌دهد
امروزه بخش درمان و سلامت جامعه به سرعت در حال پیشرفت است. نه تنها از انواع تکنولوژی‌های جدید از جمله هوش مصنوعی، اینترنت اشیاء، گجت‌های پوشیدنی در این حوزه استفاده می‌شود، بلکه ‌اپ‌ها، پلتفرم‌ها و وب‌سایت‌های سلامت دیجیتال متعددی هم به کمک این حوزه آمده است. همین موارد باعث شده تا روند درمان روز به روز ساده‌تر و نتیجه‌بخش‌تر شود. 
حوزه درمان در صورتی عملکرد موفقی دارد که بتواند نیازهای اولیه و اساسی درمانی را به تمام نقاط کشور ارائه کند. ارائه خدمات درمانی به مناطق روستایی و دورافتاده با چالش‌های بسیاری همراه است. بسیاری از نواحی روستایی با چالش‌های جدی از جمله پیگیری درمان، رفت و آمد به مراکز درمانی یا تهیه دارو مواجه هستند، گاهی دوری مسیر مانع مراجعه به بیمارستان‌ها و در نتیجه مرگ و میر بیماران می‌شود. 
با اتصال به شبکه اینترنت که امروزه در سرتاسر کشور فراهم آمده، می‌توان بر این چالش‌ها غلبه کرد. سامانه‌های سلامت دیجیتال با ارائه خدمات از راه دور و به صورت آنلاین از طریق اپ‌ یا وب‌سایت می‌توانند اکثر موانع را برطرف کنند. به کمک این سامانه‌ها بیمار لازم نیست برای هر بار ویزیت مسافت طولانی را طی کند. به راحتی از طریق گوشی تلفن همراه و از خانه خود می‌تواند با پزشک ارتباط برقرار کرده و شرح حال خود را ارائه دهد. بدین طریق مشاوره‌های درمانی به موقع به بیمار ارائه می‌شود و پزشک و بیمار فرصت کافی برای تصمیم‌گیری بر روی روند درمان خواهند داشت. 
با فراهم آوردن فضای آرام و عاری از استرس برای بیماران، مراقبت‌های درمانی با سهولت بیشتر و هوشمندانه‌تر از قبل انجام می‌شود. با ذخیره کردن اطلاعات بیمار روی فضای ابری و استفاده از هوش مصنوعی می‌توان مشکلات مربوط به وضعیت سلامت پیش روی بیماران را پیش‌بینی کرد و اقدامات پیشگیرانه را به موقع اتخاذ کرد. 
استفاده از هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء امکان دسترسی سریع به گزارشات دقیق پزشکی را فراهم می‌کند و روند درمان نیز متعاقباً از سرعت بالاتر برخوردار می‌شود. بدین ترتیب تکنولوژی کمک می‌کند تا حوزه درمان بیشتر قابل پیش‌بینی و پیشگیری باشد.پیگیری روند درمان به ویژه برای افراد مبتلا به بیماری‌های زمینه‌ای از جمله دیابت از اهمیت بالاتری برخوردار است. به کمک سامانه‌های هوشمند پایش و پیگیری وضعیت بیمار، مراحل درمان به شکل بهتری دنبال خواهد شد، در نتیجه پزشک مطمئن می‌شود بیمار درمان خود را به نحوی صحیح انجام داده و بیمار نیز از شرایط مطلوب‌تری برخوردار خواهد بود. با رشد اپ‌ها و سامانه‌های سلامت همراه امروزه همه مردم می‌توانند به راحتی با پزشکان و مراکز درمانی در ارتباط باشند.  
سلامت دیجیتال در جهان همراه با عرضه گجت‌های پوشیدنی با رشد سریعی مواجه شد. این ابزارها داده‌های بیمار از سطح فعالیت بدنی تا میزان قند خون و فشار خون را جمع‌آوری کرده و در اختیار اپ‌های همراه سلامتی دیجیتال قرار می‌دهد. سپس این اپ‌ها وضعیت فرد را آنالیز و گزارش مربوطه را ارائه می‌کند. بدین ترتیب افراد می‌توانند تنها از طریق گوشی تلفن همراه خود و استفاده از یک اپ ساده داده‌های مهم مرتبط با سلامت خود را جمع‌آوری، ذخیره، مقایسه و با پزشک خود به اشتراک بگذارند. راهنمایی‌های لازم را دریافت کرده و روند درمان را بدون استرس و سختی پشت سر گذارند.  

سلامت دیجیتال کدام مشکلات را برطرف می‌کند 
از زمانی که اپ‌ها و دستگاه‌های همراه شروع به جمع‌آوری اطلاعات سلامتی افراد کردند، بسیاری از شرکت‌ها و ارائه‌دهندگان خدمات درمانی متوجه مزیت این فرایند شدند. اکنون سرمایه‌گذاری‌های مناسبی بر روی این اپ‌ها انجام گرفته و به خوبی از این اطلاعات استفاده می‌شود. 
یکی از دلایلی که مردم روند درمانی بیماری خود را پیگیری نمی‌کنند مراجعه مرتب به پزشک برای ویزیت و هزینه‌ها و سختی‌های مربوط به آن است. از سال‌های دور تا همین امروز این جمله بارها گفته شده که پیشگیری بهترین درمان است. به کمک اپ‌های سلامت دیجیتال از یک طرف اطلاعات و شرح حال دقیق خود را در اختیار دارید و به جای درمان‌های سخت و طاقت‌فرسا می‌توانید از وقوع بیماری و یا وخیم‌تر شدن بیماری پیشگیری کنید. از طرف دیگر این اپ‌ها به بیمار کمک می‌کند به صورت آنلاین با پزشک خود در ارتباط باشد. در نتیجه دیگر نیازی به مراجعه به مطب نیست و پزشک می‌تواند به صورت آنلاین وضعیت بیمار را پیگیری کند و از انجام دقیق مراحل درمان مطمئ شود.
شیوع بیماری‌های زمینه‌ای به طور مثال دیابت نوع 2، فشار خون بالا و افزایش کلسترول، در سرتاسر جهان رو به رشد است. این شرایط نیاز به پیشگیری یا کنترل شدید دارند، به کمک اپ‌ها و سامانه‌های سلامت دیجیتال می‌توان وضعیت سلامت و سبک زندگی این افراد را تحت نظارت و پایش قرار داد. ابزارها و برنامه‌های سلامت دیجیتال اساساً برای بهبود وضعیت بیماران و کنترل شرایط سلامتی آن‌ها طراحی شده‌اند. 

سلامت دیجیتال چه مزایایی دارد 
مهمترین مزیت سلامت دیجیتال کنترل و نظارت بهتر بر وضعیت سلامتی بیماران زمینه‌ای است. با این حال در موارد بسیاری به بیماران و کل مجموعه خدمات درمانی کمک می‌کند. 
سلامت دیجیتال شرایطی را برای کاربران به وجود آورده که تنها با یک اپ ساده و از طریق گوشی هوشمند تلفن همراه خود به راحتی با پزشک و مراکز درمانی ارتباط برقرار کنند. شرح حال خود را به پزشک یا ارائه‌دهنده خدمات درمانی اعلام کند و بیماری یا وضعیت سلامتی خود را بهتر مدیریت کنند. 
به عنوان مثال افراد دارای فشار خون بالا را در نظر بگیرید، یک دست متصل به اینترنت نشان می‌دهد فشار خون کاربر بالا یا پایین آمده است. در نتیجه نشان می‌دهد تغییر سبک زندگی بیمار موثر بوده است یا خیر و اینکه آیا داروهای تجویز شده قادر به کنترل شرایط بیمار بوده‌اند. همین مسئله برای افراد مبتلا به دیابت هم وجود دارد. با نظارت اندازه قند خون به صورت آنلاین می‌توان به این افراد کمک کرد تا همیشه قادر به کنترل قند خونشان باشند.ابزارهای دیجیتال در کنار سامانه‌های پایش و پیگیری به آنالیز شرایط بیمار و تنظیم داروها و فرایند درمان کمک می‌کنند. به علاوه آموزش‌های لازم را به بیماران می‌دهند که چگونه در تمامی مراحل زندگی وضعیت سلامتی‌شان را تحت کنترل داشته باشند. 
با کنترل بهتر وضعیت سلامتی و بیماری از طریق اپ‌ها و وب‌سایت‌های سلامت دیجیتال، کاربر می‌تواند هزینه‌ها و سختی‌های ویزیت با پزشک و مراجعه به بیمارستان یا حتی بستری را به میزان چشمگیری کاهش دهد. پزشک نیز می‌تواند نرخ موفقیت درمان خود را افزایش داده و کنترل بیشتری بر روند درمان بیماران خود داشته باشد. 
یکی از مزایای ابزارها و اپ‌های سلامت دیجیتال، جمع‌آوری حجم بالایی از اطلاعات و ایجاد یک بانک اطلاعاتی درباره شرح حال بیماران است. در آینده پژوهشگران علوم پزشکی به کمک سیستم‌های تجزیه و تحلیل داده‌های کلان و هوش مصنوعی قادر خواهند بود از ارتباطات بین شرایط بیماری و سبک زندگی به نحوی بهتر و اثربخش‌تر استفاده کنند. و بر اساس محل زندگی، خوراک، محل کار و شغل، داروهای مصرفی و بسیار عوامل دیگر تصمیم بگیرند که آیا یک روش درمان مناسب است یا خیر. آیا این روش شانس درمان یا بهبود علائم بیماری را افزایش یا کاهش خواهد داد. این موارد تنها چند مورد جزئی از مزایای هوش مصنوعی و اپ‌های سلامت دیجیتال برای حوزه درمان و پزشکی است. این داده‌ها و تجزیه و تحلیل حاصل از آن مانند یک گنجینه برای پزشکان و بهبود سلامت عموم مردم عمل می‌کند. سامانه‌های حرفه‌ای و قابل اعتماد که اطلاعات بیماران را با امنیت بالا حفظ می‌کند به پیشرفت وضعیت صنعت درمان و سلامت کل جامعه کمک می‌کنند. 
مارهای سازمان بهداشت جهانی نشان می‌دهد سلامت دیجیتال می‌تواند نرخ بی‌اعتمادی بین پزشک و بیمار را کاهش دهد و هزاران مشکل حاضر در حوزه درمان و سلامت را برطرف کند. با رفع چالش‌های متداول و ایجاد فرایندهای یکپارچه دریایی از تغییرات در این حوزه اتفاق می‌افتد و روز به روز شاهد پیشرفت‌های بیشتر در درمان و وضعیت سلامت کل جوامع خواهیم بود. 
بیماران با استفاده از تبلت، گوشی هوشمند و کامپیوتر خود می‌تواند از سرتاسر کشور به اپ‌ها و وب‌سایت‌های ارائه‌دهنده خدمات آنلاین درمان دسترسی داشته باشند. بدین ترتیب ظهور سلامت دیجیتال باعث شده تا سطح ارائه خدمات درمانی و پیگیری وضعیت بیمار و روند درمان به کل کشور، حتی نواحی روستایی و دورافتاده توسعه یابد. لذا یکی از مهمترین چالش‌ها حوزه درمان و سلامت به کمک سلامت دیجیتال برطرف شده است. 
بیماران، پزشکان و مراکز درمانی همه از مزایای دیجیتالی شدن این حوزه بهره‌مند خواهند شد. ارتباط مداوم بین بیمار و پزشک باعث می‌شود هر دو طرف به اطلاعات مناسب و به روزی دسترسی داشته باشند. اپ‌های همراه و ابزارهای سلامت همراه امکان ارائه درمان به نحوی مطلوب و نظارت و پیگیری بیشتر بر روند درمان را حتی در دور افتاده‌ترین روستای کشور فراهم آورده است. امروزه پلتفرم‌های آنلاین همراه و سامانه‌های پایش و پیگیری آنلاین وضعیت سلامت و درمان بیمار نقش مهمی در سطح سلامت کشور دارند. 
بسیاری از مشکلات از راه دور و از داخل خانه برطرف خواهند شد و نیاز به مراجعه حضوری به پزشک نیست. پزشک با دسترسی به شرح حال آنلاین بیمار می‌تواند از راه دور با بیمار در ارتباط باشد و توصیه‌های ضروری را ارائه دهد. امکان تشخیص و درمان از راه دور به معنای پایان ارتباط رو در رو پزشک و بیمار نیست، تنها باعث سهولت فرایند درمان و دوره‌های بعد از درمان می‌شود. شواهد نشان می‌دهد وقتی پزشک در طول درمان پشتیبانی‌ها و پیگیری‌های لازم را از بیمار داشته باشد، روند درمان به صورت مطلوب‌تری دنبال می‌شود و نتیجه مطلوب‌تری هم به‌دست می‌آید. 

آینده صنعت درمان و سلامت چگونه خواهد بود 
ارتباط سنتی و رو در رو بیمار-پزشک در آینده دیگر نقش حیاتی ایفا نمی‌کند. در مقابل پلتفرم‌های آنلاین و شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات آنلاین پایش و پیگیری درمان بازیگران اصلی این حوزه خواهند بود. مجموعه‌ای از پزشکان و پرستاران و مراکز درمانی به پلتفرم‌های آنلاین متصل می‌شوند و می‌توانند به موقع پاسخ‌گوی نیازهای بیماران و مراجعه‌کنندگان باشند. 
بیمار قبل از مراجعه به بیمارستان یا مطب می‌تواند توصیه‌ها و مشاوره‌های اولیه را دریافت کند. در طول درمان نیز می‌تواند از بهترین نظارت و پیگیری را برخوردار گردد و در نتیجه درمان موفقیت‌آمیزتر خواهد بود. سلامت دیجیتال در آینده نزدیک فراتر از مرزها خواهد رفت و بیماران از هر گوشه دنیا قادر خواهند بود از بهترین خدمات درمانی بهره‌مند شوند و از بهترین متخصصین مشاوره درمانی بگیرند.  
اپ‌های سلامت با محوریت قرار دادن نیازهای بیماران و همکاری با پزشکان و پرستاران با تجربه و مراکز درمانی حرفه‌ای در آینده می‌توانند به تمامی مردم در کل کشور خدمات‌رسانی کنند. چالش‌های حوزه درمان و سلامت را برطرف کنند و کل وضعیت سلامت کشور را بهبود بخشند.